با شروع سال جدید میلادی، عملا آیسسکو، یا سازمان اسلامی، آموزشی، علمی و فرهنگی، میزبانی پایتخت فرهنگی جهان اسلام را به مشهد سپرده است. آیسسکو زیرمجموعه سازمان همکاری اسلامی است و دبیرخانه دائمی آن در جده قرار دارد

به گزارش ثامن پرس، با شروع سال جدید میلادی، عملا آیسسکو، یا سازمان اسلامی، آموزشی، علمی و فرهنگی، میزبانی پایتخت فرهنگی جهان اسلام را به مشهد سپرده است. آیسسکو زیرمجموعه سازمان همکاری اسلامی است و دبیرخانه دائمی آن در جده قرار دارد؛ بر این اساس، عربستان سعودی بر سیاست‌ها و رویکردهای آن اثرگذاری پنهان و آشکاری داشته و دارد؛ مثلا، پس از بحران در سوریه و به خاطر فشار مضاعف به جبهه مقاومت، عملا این کشور از سازمان همکاری اسلامی اخراج شد و عضویت آن به حالت تعلیق درآمد.

حتی برخی از مسئولان سعودی درصدد بودند، با شعله‌ور کردن اختلافات با ایران، عملا سازمان همکاری اسلامی را از یک نهاد همگرا و تقریبی به یک جریان سیاسی و تکرو تبدیل کنند، اما درایت مسئولان کشور، به خصوص رهبر معظم انقلاب، مانع از اجرای پروژه‌های بعدی سعودی شد.

حال، با این اوصاف، باید دید که جایگاه مشهد ٢٠١٧ کجاست و آیا بسنده کردن به برخی از رویدادهای «نمادین و روتین» که هرساله در دیگر کشورها برگزار می‌شده کفایت می‌کند یا نه.

باید به یاد داشت که اولویت امروز مشهد ٢٠١٧ عبارت است از «اثبات برادری اسلامی» و «سرلوحه قرار دادن وحدت اسلامی»، به عنوان یگانه‌راه رهایی از چنگال استبداد و استکبار. بر این اساس، مشهد تنها فضایل و ظرفیت‌های ملی و جهانی خود را فریاد نمی‌کند، بلکه برادرِ غایب سوری یا مستضعفِ یمنی و مجروحِ عراقی نیز در این صدا شریک هستند و این نوعی هم‌صدایی است، اما نه در مقابلِ کسی، بلکه به پیشواز کسانی که از اوضاع کنونی منطقه و جهان دل‌آزرده‌اند و آماده پذیرش و جذب در پیکر واحد امت اسلامی هستند.

مشهد ٢٠١٧ باید راه رسوخ به دل ملت‌ها -و نه لزوما دولت‌ها و عوامل حکومت‌های کشورهای جهان اسلام- را شناسایی کند، و سعی کند این رویداد صرفا یک نشست پُرزرق و برق در میان صدها نشست دیگر سران کشورهای اسلامی نباشد. مشهد ٢٠١٧ باید صدای فضیلت و اخلاق و رسانه معارفی سال جاری باشد، مبادا که در سطح آیین‌ها و برنامه‌ها بماند، بلکه باید اثرگذاری آن در میان امت‌ها و در جغرافیای آن سوی مرزها نیز قابل‌رصد و استمرار باشد.

قطعا کسانی که در این زمینه مسئولیت یا مشارکت دارند باید سطح عملیات خود را، نه در مقیاس یک کار اداری و سازمانی، بلکه کارگردانی پروژه بزرگ وحدت‌آفرینی و انسجام اسلامی در لباس جهادگری ببینند.

متأسفانه، موانعی نیز بر سر این راه وجود دارد. همین که ۴ پایتخت فرهنگی برای نقاط مختلف جهان اسلام برگزیده شده خود اولین مانع است. مرزکشی و دیوارکشی در برابر برادران و خواهران کشورهای اسلامی کاملا منافی معارف اسلامی است. باید مرزهای جعلی و خطوط اعتباری و غیراصیل را از راه وحدت اسلامی برچید.

انتخاب دو پایتخت برای کشورهای عربی، یک پایتخت برای کشورهای آسیایی، یعنی مشهد، و نهایتا یک پایتخت برای کشورهای آفریقایی خود سرآغاز افتراق و فاصله انداختن میان امت اسلامی است، اگرچه راهکارهای گوناگونی از سوی دست‌اندرکاران پروژه مشهد ٢٠١٧ برای حل این معضل اندیشیده شده است، از برپایی کنگره بین‌المللی شهدای جهان اسلام گرفته تا اجلاس شهرداران جهان اسلام و...، برنامه هایی که سعی دارد کالبد یکپارچه امت اسلامی را به نمایش بگذارد و از فرصت ایجادشده نهایت استفاده را ببرد.

به هر حال، باید به یاد داشت دبیرخانه رویدادی که چنین هدفی را برای خود متصور باشد یک واحد و یا نهایتا یک ساختمان نیست، بلکه دبیرخانه اصلی مشهد ٢٠١٧ تمام دل‌های مشتاقان اعتلای اسلام و کلمة‌الله است. لذا، فراخوان، همگرایی و هم‌افزایی سازمان‌ها، شرکت‌ها، مؤسسات، خانواده‌ها، گروه‌های جهادی، افراد خلاق، و هرکسی که توانی در چنته دارد لازمه رسیدن به چنین مقصدی است. باید توان افزایی را با مدیریت توانایانِ فکری، مهارتی و اجرایی در هم آمیخت و طرحی نو درانداخت.

محمد لسانی